1. Ασφάλεια:
Για την κατασκευή μιας σκάλας θα πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στην ασφάλεια. Το βάθος και το ύψος των σκαλοπατιών που θα επιλεγεί, καθώς και η τοποθέτηση μιας ασφαλούς κουπαστής αυξάνουν την ασφάλεια και δίνουν άνεση. Επίσης, με ειδικές επικαλύψεις / επιστρώσεις, δύναται να διευκολυνθεί το ανεβοκατέβασμα της σκάλας, καθώς σε μια λανθασμένη κατασκευή / υλικά, αυξάνονται οι κίνδυνοι ολίσθησης. Γι’ αυτό είναι σημαντικό, η σχεδίαση να γίνει προσεκτικά πριν από την κατασκευή. Η σκάλα πρέπει να έχει τουλάχιστον 80 cm πλάτος, καλύτερα όμως είναι να υπάρχει ελάχιστο πλάτος από 100 cm. Έτσι μπορούν να μεταφέρονται άνετα στον επάνω όροφο, μεγάλα και βαριά αντικείμενα. Ο κίνδυνος ολίσθησης μειώνεται σημαντικά σε προσεκτικά ισορροπημένο βάθος και ύψος των σκαλοπατιών, ενώ το βέλτιστο βάθος είναι τουλάχιστον 28 cm, και τέλος το ύψος δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα 17 cm περίπου.
Η κουπαστή θα πρέπει να τοποθετηθεί σε ύψος 80 – 110 cm και να έχει απόσταση τουλάχιστον 4 cm από τον τοίχο. Για να προστατεύονται τα μικρά παιδιά από ατυχήματα, οι μπάρες του κιγκλιδώματος θα πρέπει να είναι σχετικά κοντά η μία στην άλλη και να εκτείνονται κάθετα ή οριζόντια. Εάν επιλεχθεί οι μπάρες να εκτείνονται οριζόντια, θα πρέπει να απέχουν μεταξύ τους όσο το δυνατόν πιο λίγο.
Για τη μελέτη και κατασκευή θα πρέπει, οι ιδιοκτήτες να προσλαμβάνουν έναν έμπειρο επαγγελματία. Έτσι παρέχονται οι βέλτιστες προϋποθέσεις ασφαλείας και δε θα χρειαστεί κάποια εκ των υστέρων δαπανηρή επισκευή.
Ελαχιστοποίηση του κινδύνου ολίσθησης στις σκάλες: η ασφάλεια μπορεί να βελτιωθεί ακόμα περισσότερο με αντιολισθητικές επιστρώσεις στα σκαλοπάτια. Διάφορες επικαλύψεις είναι κατασκευασμένες από ειδικά υλικά που μειώνουν τον κίνδυνο ολίσθησης και είναι επίσης εύκολα στην εγκατάσταση. Παρακάτω περιγράφονται είδη επικαλύψεως:
Διαφανείς αντιολισθητικές ταινίες: είναι αυτοκόλλητες λωρίδες, σχεδόν αόρατες από ανθεκτικό PVC. Η επιφάνειά τους έχει ειδική επίστρωση ώστε να είναι αντιολισθητική. Οι λωρίδες απλά τοποθετούνται στα σκαλιά καθώς είναι αυτοκόλλητες.
Υφασμάτινα χαλάκια: τα χαλιά με επικάλυψη αντιολισθητικού λατέξ στο κάτω μέρος, το πάνω μέρος του είναι κατασκευασμένο από χοντρό πλεκτό και ανάγλυφο βαμβάκι. Εναλλακτικά, μπορεί κανείς να χρησιμοποιήσει αντιολισθητικά πατάκια σκαλοπατιών κατασκευασμένα από διαφανές πλαστικό ή καουτσούκ. Η πλευρά λάτεξ είναι στερεωμένη με ειδικές λωρίδες στο σκαλιά.
Αντιολισθητικές γωνίες: τα προφίλ αποτελούνται από λωρίδες αλουμινίου, μεταξύ των οποίων υπάρχουν αντιολισθητικές ταινίες από καουτσούκ. Οι λωρίδες είναι βιδωτές ή κολλημένες και τοποθετούνται στις άκρες των σκαλοπατιών.
2. Γενικοί κανόνες για το σχεδιασμό:
Κανόνας ύψους σκαλοπατιών: Το βάθος του σκαλοπατιού συν το διπλάσιο του ύψους σκαλοπατιού προτιμάται να δίνει ένα άθροισμα των 61 – 65 cm. Σε αυτό αντιστοιχούν 63 cm , που αποτελούν το βήμα ενός ανθρώπου μέσου μεγέθους. Αυτή η φόρμουλα είναι ιδιαίτερα κατάλληλη για σκάλες με μια γωνία κλίσης 30 – 37 μοιρών. Εάν η κλίση είναι μεγαλύτερη, προκύπτουν μικρά σκαλοπάτια, ενώ εάν είναι μικρότερη από 30 μοίρες τα σκαλοπάτια είναι πολύ βαθιά. Επομένως: 2 x ύψος + βάθος σκαλοπατιών = πρέπει να είναι περίπου 63 cm.
Κανόνας ασφαλείας: Με τον τύπο ασφαλείας ελέγχεται εάν το βάθος των σκαλοπατιών δεν είναι πολύ μικρό και έτσι προκαλεί πτώση. Εδώ, το σύνολο του ύψους και βάθους του σκαλοπατιού θα πρέπει να δώσει 46 cm. Επομένως: Ύψος + βάθος σκαλοπατιού = 46 cm.
Κανόνας άνεσης: Ενώ ο τύπος της ασφάλειας λαμβάνεται υπόψη ιδιαίτερα σε δημόσια κτίρια, σε κατοικίες οι κατασκευαστές δίνουν μεγαλύτερη προσοχή σε μια άνετη άνοδο και κάθοδο από την σκάλα. Γι αυτό η διαφορά του βάθους και του ύψους θα πρέπει να δίνει 12. Ο κανόνας αυτός ισχύει ακόμα και για τις σκάλες με κλίση περίπου 30 μοιρών. Επομένως: Βάθος – ύψος σκαλοπατιού = 12.
Οποίος θέλει να λάβει εξίσου υπόψη στους κανόνες ασφάλειας, άνεσης και ύψους βήματος, η ιδανική σκάλα είναι αυτή με σκαλοπάτια ύψους 17 cm και βάθους 29 cm. Αυτές είναι οι μόνες διαστάσεις που ταιριάζουν στην πραγματικότητα και στους τρεις τύπους.
3. Υπολογισμός μεταβλητών:
Υπολογισμός μήκους σκάλας: Το μήκος που θα έχει μια ευθεία σκάλα μπορεί να υπολογιστεί ως εξής: Μήκος σκάλας = βάθος σκαλοπατιού X αριθμό σκαλοπατιών. Δηλαδή: το βάθος σκαλοπατιού πολλαπλασιάζεται με τον αριθμό των σκαλοπατιών. Ωστόσο, θα πρέπει να έχει προϋπολογιστεί να υπάρχει πριν την σκάλα, πάνω και κάτω – στα σημεία εισόδου και εξόδου, τουλάχιστον ένα μέτρο απόσταση από τον χώρο για την ασφαλή είσοδο και έξοδο.
Υπολογισμός αριθμού σκαλοπατιών:Για να υπολογίσετε τον αριθμό των σκαλοπατιών μιας σκάλας, διαιρέστε το ύψος του ορόφου με το επιθυμητό ύψος του κάθε σκαλοπατιού. Αυτό δύναται να στρογγυλοποιηθεί προς τα πάνω ή προς τα κάτω ώστε να διευκολυνθεί η τελική μέτρηση από τους τεχνικούς, εφόσον κριθεί απαραίτητο.
Υπολογισμός ύψους σκαλοπατιού: Όταν έχουμε ήδη υπολογίσει τον αριθμό των σκαλοπατιών, μπορούμε να υπολογίσουμε και το ακριβές ύψος του κάθε σκαλοπατιού. Ένα ύψος 16 – 18 cm θεωρείται ότι είναι αρκετά άνετο και ασφαλές για την άνοδο και κάθοδο από τον όροφο. Επομένως: Ύψος σκαλοπατιού = ύψος ορόφου / αριθμό σκαλοπατιών.
Υπολογισμός βάθους σκαλοπατιών: Το βάθος του σκαλοπατιού είναι ο χώρος που υπάρχει για το πόδι πάνω στο σκαλοπάτι. Προτείνονται περίπου 29 cm βάθος. Το μέγεθος του βήματος ενός μεσαίου μεγέθους ανθρώπου, είναι κατά μέσο όρο 63 cm. Επομένως: Βάθος σκαλοπατιού = 63 cm – 2 X ύψος σκαλοπατιού.
Υπολογισμός κλίσης σκάλας:Διαιρώντας το ύψος του ορόφου, διά του προγραμματισμένου μήκους της σκάλας, θα πάρετε μια τιμή που δείχνει την κλίση της σκάλας. Αν αυτή είναι μεγαλύτερη από 1, οι σκάλες είναι πολύ απότομες. Σε αυτή την περίπτωση, υπάρχουν μοντέλα σκάλας, όπως οι ελικοειδείς σκάλες, οι οποίες είναι καλύτερα προσαρμοσμένες στο διαθέσιμο χώρο. Αν η τιμή είναι κάτω από 0,45 η σκάλα μπορεί να γίνει λίγο πιο απότομη, για εξοικονόμηση χώρου. Επομένως: Κλίση σκάλας = ύψος ορόφου / μήκος σκάλας.
